Qondarma Soyqırım İddiaları ilə Mübarizə Dərnəyinin (ASİMED) prezidenti Savaş Eğilmez Ermənistandakı 336 türk yaşayış məntəqəsinin adının dəyişdirildiyini bildirib.
Hafta.az-ın yazdığına görə, Eğilmez “Ermənilər Türkiyə, Azərbaycan, Gürcüstan və İranda bir çox bölgənin öz torpaqları olduğunu iddia edərək, bu mövzuda böyük səylər göstərərək dünya ictimaiyyətini öz yalanlarına inandırmağa çalışıblar və bu sahədə müəyyən uğur qazanıblar" deyib.
Bugünkü Qafqaz bölgəsində çox sayda müxtəlif icmalar olsa da, Ermənistanın bölgədəki türk və müsəlman əhaliyə qarşı 160 ildir davam edən qırğınlar və vəhşiliklər hesabına bugünkü etnik homojenliyi təmin etdiyini bildirən ASİMED prezidenti Savaş Eğilmez bildirib ki, indiki Ermənistanın torpaqlarında bir vaxtlar türklər yaşayıblar və xanlıqların idarə etdiyi bir bölgə olub. Erməni məsələsi çərçivəsində zəmanəmizin ən böyük problemlərindən biri olan Qarabağdakı vəziyyət də bu mərkəzdədir. Ermənilər əsrlər boyu türk ərazisi olan bu bölgənin öz torpaqları olduğunu müdafiə edir və dünya ictimaiyyətinə yanlış məlumat verirlər. Lakin ermənilərin indiki Ermənistan ərazisində məskunlaşması 1828-1829-cu illər Türkiyə-Rusiya və Rusiya-İran müharibələrindən sonra baş verən hadisələrin nəticəsi idi və Çar Rusiyası tərəfindən bu bölgəyə erməni dəstələri yerləşdirilib.
"1828-ci ilin fevralında imzalanan Türkmənçay müqaviləsi ilə İrəvan və Naxçıvan xanlıqlarının Rusiyanın tabeliyinə keçdikdən sonra 1828-ci il martın 21-də iki xanlığın ərazisində “Erməni vilayəti yaradılıb" deyən Eğilməz əlavə edib ki, təlimatla yeni yaradılmış erməni vilayətində rus komandir Paskeviçin İ Qeydiyyat işləri 1829-cu ilin aprelindən 1832-ci ilin mayına qədər Şopenin başçılığı altında bir komitə tərəfindən aparılıb. Nümayəndə heyətinin əsəri 1852-ci ildə Sankt-Peterburqda “Rusiya imperiyasının tərkibinə daxil olan zaman erməni quberniyasının vəziyyəti” adı ilə kitab şəklində nəşr edilib. Bu araşdırmaya görə, Ermənistan vilayətində işğaldan əvvəl 142 min nəfər yaşayırdı ki, bunun da 117 mini türk (82,4 faiz) və 25 min nəfəri (17,6 faiz) ermənidir. Erməni vilayəti yaradılanda bölgədəki erməni əhalisi 20 faizə belə çatmırdısa, 1916-cı ildə bu rəqəm 58 faizə yüksəlib. Eyni hal bölgənin mərkəzi olan İrəvanda da yaşanıb. 1908-ci ildə İrəvanın 59 faizi türk idisə, 1917-ci ildə bu rəqəm 45 faizə enib, 1932-ci ilə qədər isə 6 faizə qədər azalıb. Türklərə qarşı tətbiq edilən qırğın və sürgün siyasəti zamanı 520-550 min arasında türk ya öldürülüb, ya da köç etmək məcburiyyətində qalıb.
Eğilmez deyib ki, bu gün müzakirə olunmalı, gündəmə gətirilməli və dünya ictimai rəyinin diqqətini çəkən əsas məsələ Ermənistan sərhədləri daxilindəki türk torpaqlarıdır. "Nəhayət, 1988-ci il zəlzələsindən əvvəl və sonra Ermənistandan qovulmuş yüz minlərlə türkün hüquqlarının müdafiəsidir. Dərnək olaraq bu məsələni gündəmə gətirir, dünya ictimaiyyətini məlumatlandırır, bölgədən sürgün edilən türklərin haqqını tələb edirik. Ermənilərin törətdikləri müxtəlif vəhşiliklər nəticəsində türk əhalinin boşaltdığı bugünkü Ermənistanın sərhədləri daxilində çoxlu türk yaşayış məntəqələri var. Bunu təkcə türk mənbələri deyil, Rusiya və Ermənistanın rəsmi mənbələri də təsdiqləyir. Məsələn, 1908-ci ildə rusların siyahıya alınmasına görə, İrəvan quberniyasının tərkibində 800-ə yaxın türk kəndinin olduğu və bu kəndlərdə 357 min 35 türk yaşadığı qeyd edilib. 1971-ci ildə İrəvanda çıxan “Armiyanskaya SSSR Administrativno-Territorialnoye Deleniye” (SSRİ Ermənistanın idarə və regional bölmələri) adlı rəsmi erməni nəşri ermənilərin assimilyasiyasının ən mühüm sübutudur", - o, deyib.
Bu əsərin indiki Ermənistanda türk olan və ya türk adlandırılan erməni məskənlərinin hansı ildə çıxarılan fərmanla necə dəyişdirildiyini göstərdiyini qeyd edən Eğilmez, “Bu rəsmi etirafa görə, türklərə məxsus 336 yaşayış məntəqəsinin adının dəyişdirildiyi açıqlanıb. Ermənistanın İrəvanda erməni və rus dillərində çıxan bu rəsmi nəşrində 1971-ci il mayın 1-dək adları dəyişdirilən türk yerlərinin adları bir-bir qeydə alınıb. Fərmanla hansı qəsəbənin adının dəyişdirilməsi, nə vaxt və hansı tarixdə olması, yeni adlarının nə olması kimi bütün təfərrüatlar əlimizdə var. Hazırladığımız bu araşdırmanı ABŞ, Rusiya, Böyük Britaniya və Avropa İttifaqına üzv ölkələrin hökumətlərinə, qeyri-hökumət təşkilatlarına və media qurumlarına, xüsusilə Ermənistan hökumətinə göndərməyə başladıq. Birlik olaraq bir daha bildiririk ki, bir çox məsələlərdə olduğu kimi bu məsələdə də qardaş Azərbaycanın yanında olacağıq. Dünyanın harasında olursa-olsun, hər bir türkün hüquq və qanunlarının qorunması üçün çalışmağa davam edəcəyik” deyib.
